← Artykuły Neuroneo

Powrót ze szpitala po udarze - jak zorganizować rehabilitację w domu?

Wypis ze szpitala po udarze zwykle przychodzi szybciej, niż rodzina się spodziewa. Na oddziale lekarze i pielęgniarki pilnowali leków, jedzenia i ćwiczeń. W domu robisz to Ty - często bez planu i bez wiedzy, od czego zacząć.

Z tego tekstu dowiesz się, o co zapytać przed wypisem, jak przygotować mieszkanie, jak ułożyć ćwiczenia w pierwszych tygodniach i jak zorganizować pomoc.

Zanim wyjdziecie ze szpitala

Najwięcej spraw załatwisz jeszcze na oddziale. Po wypisie trudno złapać lekarza, który zna chorego. Przed wyjściem zapytaj o:

  • Kartę informacyjną. Sprawdź, czy zawiera listę leków z dawkami, wyniki badań i datę kontroli. Zrób kilka kopii - poprosi o nią każdy lekarz i fizjoterapeuta.
  • Skierowanie do neurologa. Chory potrzebuje stałej kontroli, także po to, by nie doszło do kolejnego udaru.
  • Zlecenie na sprzęt. Do balkonika, kul, wózka czy materaca przeciwodleżynowego NFZ dopłaca na e-zlecenie od lekarza (pacjent.gov.pl).
  • Jedzenie i picie. Część chorych po udarze krztusi się przy piciu. Zapytaj, czy chory może jeść wszystko i czy trzeba zagęszczać napoje.
  • Zalecenia odnośnie rehabilitacji. Poproś fizjoterapeutę z oddziału, by pokazał Ci, jak pomóc choremu wstać z łóżka, przesiąść się na krzesło i dojść do toalety. Spróbuj sam, póki stoi obok. Zapytaj, jakie są zalecenia dotyczące dalszej rehabilitacji.

Jak przygotować mieszkanie

Na start zmień tylko to, co chroni przed upadkiem i ułatwia codzienne czynności. Nie kupuj od razu wszystkiego, co podsuwają sklepy medyczne - część sprzętu okaże się zbędna, gdy chory zacznie robić postępy.

  • Podłoga. Zabierz luźne dywaniki, kable i rzeczy, o które łatwo zahaczyć stopą.
  • Światło. Postaw lampkę przy łóżku i zostaw słabe światło na drodze do toalety. Nocne wyjście do łazienki to częsta pora upadków.
  • Łóżko. Gdy chory siedzi na brzegu, stopy powinny stać płasko na podłodze. Za niskie łóżko podnieś, za wysokie wymień albo wypożycz łóżko z regulacją.
  • Łazienka. Zamontuj uchwyty przy toalecie i pod prysznicem. Połóż matę, która się nie ślizga. Krzesełko pod prysznic i nakładka podwyższająca sedes kosztują niewiele, a chronią przed upadkiem.
  • Miejsce do siedzenia. Z krzesła z oparciem i podłokietnikami łatwiej wstać niż z niskiej, miękkiej kanapy.
  • Rzeczy codziennego użytku. Telefon, woda, okulary i pilot powinny leżeć tam, gdzie chory sięgnie bez wstawania.

Z której strony chory ma wstawać z łóżka? Gdzie postawić szafkę i krzesło? To zależy od tego, która strona ciała słabiej działa i czy chory zauważa przedmioty po tej stronie. Takie rzeczy najlepiej ustalić z fizjoterapeutą, który zobaczy mieszkanie na miejscu.

Pierwsze tygodnie w domu

W pierwszych tygodniach i miesiącach po udarze sprawność zwykle wraca najszybciej. Dlatego nie warto robić przerwy między szpitalem a dalszą rehabilitacją. Ile trwa cały proces, piszemy w artykule Jak długo trwa rehabilitacja po udarze?

Ćwiczeniem jest każda codzienna czynność

Mózg uczy się przez powtarzanie. Najwięcej daje powtarzanie tego, czego chory potrzebuje na co dzień: wstawania z łóżka, przesiadania się, ubierania, mycia zębów, sięgania po kubek. [5] Dziesięć razy wstać z krzesła w ciągu dnia to często lepszy trening niż pół godziny ruchów w łóżku, które z niczym się nie łączą.

Jak ułożyć dzień

  • Wstawanie, posiłki, ćwiczenia i sen o stałych porach.
  • Posiłki przy stole, nie w łóżku. Samo siedzenie bez podparcia to praca dla mięśni brzucha i pleców.
  • Kilka krótkich porcji ruchu w ciągu dnia zamiast jednej długiej.
  • Odpoczynek w planie. Po udarze wiele osób szybko się męczy - to skutek choroby, nie lenistwa.

Kartka ćwiczeń ze szpitala to za mało

Na wypis rodzina często dostaje kartkę z rysunkami ćwiczeń. Kartka nie powie, czy chory robi ruch dobrze, ile powtórzeń wystarczy i co zrobić, gdy coś boli. Dlatego warto, by fizjoterapeuta zobaczył chorego w domu w pierwszych dniach po wypisie. Sprawdzi, co chory umie, ustali z Wami cele i pokaże, jak ćwiczyć między wizytami.

Kiedy dzwonić na 112

Gdy nagle pojawi się nowy niedowład, opadnie kącik ust, chory zacznie bełkotać albo gorzej widzieć - dzwoń na 112. To mogą być objawy kolejnego udaru. Nie czekaj, aż minie. [6]

Do lekarza rodzinnego dzwoń tego samego dnia, gdy chory ma gorączkę, krztusi się przy jedzeniu, ma spuchniętą i bolesną łydkę albo zaczerwienienie na pośladkach lub piętach, które nie blednie po ucisku.

Kiedy wybrać prywatną rehabilitację

  • Gdy na termin z NFZ trzeba czekać, a chory dopiero wrócił ze szpitala, warto rozejrzeć się za fizjoterapeutą, który może przyjść do Was już teraz.
  • Gdy minął rok od udaru, rehabilitacja domowa na NFZ może już nie przysługiwać. [2] [4]
  • Gdy chcesz, by terapeuta przychodził częściej albo pracował nad konkretną czynnością, na przykład wejściem do wanny. Obie drogi da się łączyć: prywatny fizjoterapeuta zaczyna zaraz po wypisie, a gdy przyjdzie termin z NFZ, przychodzi rzadziej i pilnuje, by chory nie stracił tego, co już umie.

Jak pomagać, a nie wyręczać

Rodzina najczęściej robi za chorego za dużo. Z troski i z pośpiechu. Tyle że chory, który nie ćwiczy codziennych czynności, wolniej je odzyskuje.

  • Dawaj czas. Ubieranie może trwać 20 minut. Zaplanuj je, zamiast poganiać.
  • Pomagaj tylko w tym, czego chory nie zrobi sam. Jeśli sam włoży sprawniejszą rękę w rękaw, Ty pomóż tylko przy drugiej.
  • Nie ciągnij za słabszą rękę. Bark po udarze łatwo uszkodzić i potem długo boli. [7] Pomagając wstać, trzymaj chorego za tułów lub biodra.
  • Mów do chorego, nie o nim. Także wtedy, gdy ma kłopot z mową.
  • Chwal za próby, nie tylko za wynik. Chory, który widzi swoje postępy, chętniej ćwiczy.

Zadbaj też o siebie

Opieka nad chorym po udarze trwa miesiącami. Jeśli zajmujesz się wszystkim sam, po kilku tygodniach zabraknie Ci sił. Podziel dyżury w rodzinie. Zapytaj w ośrodku pomocy społecznej o usługi opiekuńcze. Poproś fizjoterapeutę, by nauczył Cię podnosić i przesadzać chorego tak, żeby nie bolały Cię plecy.

Rehabilitacja po udarze w domu - Neuroneo, Warszawa

Jeśli mieszkasz w Warszawie, fizjoterapeuta Neuroneo przyjedzie do Was do domu - także w pierwszych dniach po wypisie. Pracujemy z chorymi leżącymi, siedzącymi, na wózku i chodzącymi.

Na pierwszej wizycie:

  • sprawdzamy, co chory robi sam, a przy czym potrzebuje pomocy,
  • ustalamy z Wami cele, które mają znaczenie na co dzień - na przykład samodzielne wstawanie z łóżka albo dojście do łazienki,
  • ćwiczymy w Waszym mieszkaniu: przy Waszym łóżku, progach i schodach,
  • pokazujemy rodzinie, jak bezpiecznie pomagać i kiedy pozwolić choremu działać samemu.
Wizyta domowa w WarszawieCzasCena
Pierwsza wizyta (ocena i początek terapii)50 minut340 zł
Kolejna wizyta50 minut290 zł
Dłuższa terapia, np. z nauką dla rodziny2 × 50 minut530 zł

Więcej: rehabilitacja po udarze w domu.

Gdy chory może już dojeżdżać, zapraszamy do naszej placówki na Żoliborzu, przy ul. Gwiaździstej 5B. Tam prowadzimy regularną terapię i intensywne turnusy: 5 dni po 1 godzinie 50 minut. Szczegóły: rehabilitacja po udarze na Żoliborzu i cennik. Wizyty w domu i w placówce da się łączyć. Neuroneo to placówka prywatna, bez umowy z NFZ.

Umów wizytę

Zadzwoń: 799 279 393. Powiedz krótko, kiedy był udar, jak chory dziś się porusza i z czym ma największy kłopot. Pomożemy ustalić, czy lepsza będzie wizyta w domu, czy w placówce.

Neuroneo - Centrum Rehabilitacji Neurologicznej
ul. Gwiaździsta 5B, 01-651 Warszawa (Żoliborz)
Telefon: 799 279 393 · kontakt@neuroneo.pl

Zadzwoń i umów wizytę

Najczęstsze pytania

Ile kosztuje rehabilitacja po udarze w domu?

Na NFZ nic, jeśli masz skierowanie i od udaru nie minął rok. Prywatnie w Warszawie, w Neuroneo, pierwsza 50-minutowa wizyta w domu kosztuje 340 zł, a kolejne 290 zł.

Jak szybko po wypisie zacząć ćwiczenia w domu?

Najlepiej od razu, jeśli lekarz nie zalecił inaczej. Rehabilitacja zaczęła się już w szpitalu - w domu chodzi o to, by jej nie przerywać. Ilość i rodzaj ćwiczeń dopasuj do tego, jak chory się czuje.

Czy rodzina może sama ćwiczyć z chorym?

Tak - to rodzina spędza z chorym najwięcej czasu. Najpierw jednak niech fizjoterapeuta pokaże, jak pomagać przy wstawaniu i chodzeniu. Źle udzielona pomoc może skończyć się upadkiem albo bólem barku.

Czy rehabilitacja w domu jest tylko dla osób leżących?

Nie. Korzystają z niej też osoby, które siedzą, jeżdżą na wózku albo chodzą, ale mają kłopot z dojazdem. W domu łatwiej też ćwiczyć to, co sprawia trudność właśnie w tym mieszkaniu.

Co, jeśli od udaru minął ponad rok?

Na NFZ rehabilitacja w domu przysługuje wtedy tylko osobom w bardzo ciężkim stanie. Sam upływ czasu nie przesądza jednak, że poprawa jest niemożliwa. Piszemy o tym w artykule Czy rehabilitacja kilka lat po udarze ma jeszcze sens?

Przeczytaj też

Źródła

  1. NFZ: Informacje o pozostałych świadczeniach - rehabilitacja lecznicza i transport sanitarny
  2. Pacjent.gov.pl: Wszystko o rehabilitacji
  3. Pacjent.gov.pl: E-zlecenia na wyroby medyczne
  4. Ministerstwo Zdrowia: odpowiedź na interpelację nr 11418, 30 sierpnia 2025
  5. National Clinical Guideline for Stroke, 2023: zasady rehabilitacji, powtarzanie czynności i indywidualne cele.
  6. Pacjent.gov.pl: Niespodziewany udar - objawy i wezwanie pomocy.
  7. Canadian Stroke Best Practice Recommendations: ochrona barku po udarze.

Masz pytania?

Skontaktuj się z nami

Zadzwoń

+48 799 279 393

Napisz do nas

kontakt@neuroneo.pl

Odwiedź nas

Gwiaździsta 5b L.U.1 (201 na domofonie)
01-651 Warszawa